|
CÁC CHỈ ĐỊNH VỀ ĐIỀU TRỊ OXY CAO ÁP THEO QUYẾT ĐỊNH 2539/QĐ-BYT CỦA BỘ Y TẾ VIỆT NAM BAN HÀNH NGÀY 19 THÁNG 6 NĂM 2019 1. Các chỉ định chính thức 1. Các nghẽn mạch do không khí hoặc khí 2. Bệnh giảm áp do lặn 3. Ngộ độc CO, CO2, Cyanide 4. Bệnh hoại thư sinh hơi (Gas gangren) 5. Các tổn thương do đụng dập 6. Hội chứng chèn ép khoang 7. Các thiếu máu do chấn thương cấp tính 8. Thiếu máu do viêm tắc động mạch, thiếu máu nặng 9. Ápxe nộisọ, phù não 10. Nhiễm trùng phần mềm hoại tử, vết thương, vết loét chậm liền 11. Viêm tủy xương mạn tính dai dẳng 12. Các tổnthương chậm liền do bức xạ (tổnthương phần mềm và hoại tử xương) 13. Tổn thương do bỏng cấp tính 14. Điếc đột ngột 15. Tổn thương não do treo cổ, do đuối nước gần Ghi chú: [Các chỉ định này có tham khảo chỉ định của Hội Y học dưới nước và cao áp Quốc tế (UHMS) và Hội Y học dưới nước và Ôxy cao ápViệt Nam -2019]. 2. Các chỉ địnhđiều trị hỗ trợcác bệnh lý ngoại khoa (Ngoại khoa cao áp) 16. Tổn thương do chèn ép và chỗnốichi bị đứt rời. 17. Sau cấy ghép da. 18. Sau ghép các mô, cơ quan 19. Chấn thương sọ kín, hở 20. Đau sau mổ(do phù nềvà chèn ép) 21. Hỗ trợ mổ tim và hồi phục chức năng tim sau mổ 22. Tổnthương do gãy xương 3. Chỉ định điều trị hỗ trợ cho các bệnh nội khoa và các bệnh khác 23. Nhồi máu não, xuất huyết não giai đoạn thoái lui. 24. Tắc động mạnh trung tâm võng mạc 25. Tắcruột cơ năng (do liệt ruột) 26. Các bệnh tự miễn 27. Mất ngủ kéo dài 28. Rối loạn tiền đình 29. Bệnh lý mạch vành (nhồi máu cơ tim cấp, thiếu máu cơ tim). 30. Các loại tổnthương do đái tháo đường. 31. Nhiễm trùng kỵ khí (Anerobic Infection). 32. Viêm da cơ địa dị ứng 33. Đau cột sống cấp và mạn tính 34. Bệnh thoái hóa khớp 35. Viêm khớp nhiễm khuẩn 36. Tổn thương dây thần kinh ngoại biên và bệnh lý thần kinh 37. Đau nửa đầukiểu Migraine 38. Điếc do thiếu máu tai trong và thiếu máu não 39. Tự kỷ trẻ em. 4. Chỉ định điều trị phục hồi chức năng 40. Phục hồi chức năng trí tuệ do các nguyên nhân khác nhau: Di chứng não sau tai biến mạch não, sau ngộ độc gây tổn thương não, mất trí nhớ sau nhiễm độc hay chấnthương... 41. Phục hồi chức năng vận động sau tai biến não, tủy... 42. Chứng liệt não, co giật do thiếuôxy não 43. Phục hồi chức năng nào ở những người bệnh bị đời sống thực vật 44. Bệnh thần kinh cột sống do đụng dập và thoái hóa bó mạch-thần kinh. 45. Chứng liệt 2 chi, tứ chi do chèn ép bó mạch - thần kinh không hoàn toàn 46. Hỗ trợ phục hồi chức năng cho các chi ghép nối với chi giả. 5. Phục hồi sức khỏe 47. Mệt mỏi mạn tính, stress do căng thẳng thần kinh tâm lý. 48. Hỗ trợ thẩm mỹ. |
CHỐNG CHỈ ĐỊNH1. Khi người bệnh đang sử dụng 1 số loại thuốc sau đây: + Các thuốc điều trị bệnh bạch cầu. + Một số thuốc chữa chứng bệnh nghiện rượu mạn tính. + Thuốc là đồng phân của các nguyên tố bạch kim. 2. Tràn khí, tràn dịch màng phổi chưa điều trị khỏi. 3. Xuất huyết não cấp tính. 4. Suy tim nặng. 5. Có thai 3 tháng đầu. 6. Viêm tắc vòi tai, viêm xoang cấp. 7. Các rối loạn dạng co giật do nguyên nhân thực tổnở não. 8. Khí phế thũng có tăng CO2, hen phế quản, co thắt phế quản cấp tính. 9. Hội chứng sợ buồng kín mà không thể thích nghi được. 10. Các trường hợp sốt cao (>38°). 11. Viêm dây thần kinh thị giác. |
TÁC DỤNG PHỤ KHI ĐIỀU TRỊ OXY CAO ÁPNhư chúng ta đã biết. Liệu pháp điều trị oxy cao áp HBOT là một phương pháp điều trị theo toa được FDA và AMA chấp thuận, trong đó bệnh nhân hít thở 100% oxy y tế trong khi áp suất của buồng điều trị được tăng lên đến mức cao hơn áp suất mực nước biển. Điều này giúp tăng tốc và tăng cường khả năng chữa lành tự nhiên của cơ thể. HBOT là một liệu pháp thay thế và/hoặc bổ sung an toàn, không đau, không xâm lấn. Nhìn chung, không có biến chứng nghiêm trọng nào liên quan đến Liệu pháp oxy tăng áp, nhưng một số biến chứng hoặc tác dụng phụ có thể liên quan đến tình trạng bệnh chính được điều trị.
Khi điều trị oxy cao áp với các tình trạng bệnh lý đã biết và được chỉ định đúng thì liệu pháp điều trị oxy cap áp rất an toàn. Tuy nhiên vẫn có một số vấn đề như tác dụng phụ, nguy cơ tiềm ẩn mặc dù rất khó có thể sảy ra nên trao đổi và cần được sự đồng ý của bệnh nhân. Điều đó có nghĩa là cần nói cho bệnh nhân biết các rủi ro tiềm ẩn có thể sảy ra để bệnh nhân chủ động mặc dù các trường hợp hầu hết đều có thể xử lý kịp thời được. Nó cần sự kết hợp tốt giữa kíp trị liệu và bệnh nhân. Chấn thương áp suất tai – Khó khăn khi làm sạch tai gây ra tiếng “lộp” và có thể gây đau nhẹ đến trung bình. Chấn thương áp suất tai giữa là tác dụng phụ phổ biến nhất của liệu pháp HBOT. Bệnh nhân ngăn ngừa chấn thương áp suất bằng cách làm sạch tai (cân bằng) trong quá trình hạ và nâng buồng. Có thể sử dụng một số thao tác tự bơm hơi hoặc có thể sử dụng ống thông nhĩ cho những người không thể tự bơm hơi. Chứng sợ không gian kín hẹp khi ở bên trong buồng: Do yếu tố tâm lý dẫn tới tình trạng khó thở, nhọp tim nhanh hoặc tụt huyết áp ảnh hưởng tới quá trình điều trị do đó các bác sỹ, kỹ thuật viên, điều dưỡng cần hỗ trợ bệnh nhân về mặt tâm lý và có thể làm mẫu trước khi họ vào buồng điều trị hoặc để họ quan sát ca điều trị trước đó
Đau xoang, Nhiễm trùng đường hô hấp trên và Viêm xoang mãn tính – Viêm xoang ít gặp hơn so với chấn thương áp suất tai giữa. Thuốc kháng histamin, thuốc thông mũi và/hoặc thuốc xịt mũi có thể được sử dụng trước khi vào buồng. Với việc nén và giải nén chậm, thường không có vấn đề gì. Cận thị và đục thủy tinh thể – Cận thị là biến chứng có thể hồi phục của việc tiếp xúc nhiều lần với HBOT. Khi cận thị tiến triển xảy ra trong một loạt các lần điều trị HBOT, sau khi hoàn thành các lần điều trị, thị lực thay đổi hoàn toàn ngược lại. Sự tăng tốc độ phát triển của đục thủy tinh thể hiện có là biến chứng của việc tiếp xúc lâu dài mãn tính ở áp suất trên 2 ATA. Các báo cáo đã công bố cũng như kinh nghiệm lâm sàng sâu rộng chỉ ra rằng đục thủy tinh thể mới không phát triển trong chuỗi 30 đến 50 lần điều trị thường được sử dụng ở Hoa Kỳ. Phổi – Các biểu hiện về phổi và thần kinh của ngộ độc oxy thường được coi là mối quan tâm chính với HBOT. Giới hạn dung nạp oxy tránh các biểu hiện này được xác định rõ ràng đối với việc tiếp xúc liên tục ở những người bình thường. Các triệu chứng về phổi không xuất hiện khi tiếp xúc hàng ngày với oxy ở mức 2,0 hoặc 2,4 ATA trong 2 hoặc 1,5 giờ tương ứng. Tỷ lệ co giật do oxy khi sử dụng mức tiếp xúc tương tự là khoảng 1 trên 10.000 lần điều trị bệnh nhân. Ngay cả khi co giật do oxy xảy ra, cũng không có tác dụng phụ nào nếu có thể tránh được chấn thương cơ học. Bệnh nhân bị tắc nghẽn đường thở có nguy cơ bị chấn thương do áp suất phổi cao hơn trong quá trình giảm áp. Chấn thương do áp suất phổi trong quá trình giảm áp là rất hiếm. Tràn khí màng phổi không được điều trị – Chống chỉ định tuyệt đối duy nhất đối với HBOT là tràn khí màng phổi không được điều trị. Phẫu thuật cắt bỏ tràn khí màng phổi trước khi điều trị HBOT, nếu có thể, sẽ loại bỏ trở ngại cho việc điều trị. Chụp X-quang ngực có thể cần thiết để loại trừ tràn khí màng phổi, nếu tiền sử bệnh của bệnh nhân bao gồm: 1) Tiền sử tràn khí màng phổi tự phát; 2) Tiền sử phẫu thuật ngực; hoặc 3) Tiền sử chấn thương ngực. Tràn khí màng phổi là một biến chứng, có thể do nín thở trong quá trình giảm áp. Co giật oxy hay còn gọi do ngộ độc oxy – Tỷ lệ co giật được báo cáo ở 0,01% trong số 28.700 lần điều trị và chưa bao giờ được báo cáo ở mức dưới 2,0 ATA trong một giờ hoặc ít hơn. Tài liệu tham khảo; Davis (1989) đã xem xét 1505 bệnh nhân được điều trị từ năm 1979 đến năm 1987 và trải qua 52.758 buổi điều trị kéo dài hai giờ. Co giật oxy chỉ xảy ra ở 5 bệnh nhân (0,009%) và tất cả đều hồi phục hoàn toàn. Claustrophobia – Claustrophobia, xuất hiện ở khoảng 2% dân số nói chung, có thể gây ra một số mức độ lo lắng về sự giam cầm. Thuốc an thần nhẹ có thể được kê đơn cho những bệnh nhân bị lo lắng. Nha khoa – Tất cả các công việc nha khoa, điều trị tủy và trám răng phải được hoàn tất. Chấn thương do áp suất nha khoa cũng có thể xảy ra. Bệnh nhân không nên điều trị nếu họ có chụp răng tạm thời hoặc điều trị tủy chưa hoàn tất. Để giảm thiểu các rủi ro Đối với bệnh nhân Hãy đảm bảo tình trạng bệnh lý của bạn nằm trong danh sách các tình trạng bệnh lý được công nhận có thể đáp ứng với liệu pháp oxy tăng áp. Hãy thành thật với bác sĩ điều trị tăng áp phỏng vấn bạn. Bác sĩ cần tất cả các thông tin để xác định xem bạn có đủ khả năng y khoa để điều trị hay không. Đối với phòng khám tư và bệnh viện Đảm bảo rằng việc lắp đặt và vận hành buồng tăng áp tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn đã được công nhận. Đảm bảo rằng người vận hành được đào tạo và có khả năng xử lý tình huống y tế khẩn cấp có thể phát sinh trong quá trình điều trị. Hiểu và nắm rõ được quy trình khẩn cấp Bác sỹ lâm sàng đảm bảo luôn có mặt khi có sự cố. Kíp điều trị đã được đào tạo theo đúng vị trí về điều trị oxy cáo áp và đảm bảo đúng quy trình điều trị |
Tài liệu tham khảo:
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK459172/
https://eyewiki.org/Hyperbaric_Oxygen_Therapy
https://hyperbaric-chamber.com/hyperbaric-oxygen-therapy-hbot-risks/


Bình luận